SODEVMONİTÖR: Türkiye’de İşsizlik Araştırması
Sosyal Demokrasi Vakfı, Türkiye’de işsizlerin genel durumunu ortaya koymak amacıyla Türkiye genelinde bir anket çalışması yürütmüştür. Halihazırda işsiz olduğunu belirten kişiler ile, %95 güven aralığında %4 hata payı ile 600 örneklem üzerinden gerçekleştirilen araştırma, TÜİK’in NUTS1 tanımına uyan 12 ilde Türkiye temsili ile yapıldı. Araştırma çok ağır ve sarsıcı bir gerçekliğin fotoğrafını çekiyor. Profil Katılımcıların […]
Ahmet Oğuz DEMİR – Sağlık Krizinden İstihdam Krizine
Pandemi, başladığı günden bu yana, hem devletleri hem de biz yurttaşları farklı ikilemler arasında tercih yapmak zorunda bırakıyor. Bu çerçevede ortaya çıkan en önemli ikilem ise salgının etkisinin azaltılması için alınacak katı önlemlerin beraberinde getireceği ekonomide durgunluk ya da bu durgunluğun oluşmaması için önlemleri hafifletmek arasında oldu. Daha basit bir ifade ile pandemi, tüm ülkeleri […]
Mustafa ÖZEL – Uçuş
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) Başkanlığına 22 Mayıs 2020 tarihinde Başkan Yardımcısı Muhammed Cahit Şirin’in atanmasıyla başlayan atamalar, yer değiştirmeler ve görevden almaların bugüne hazırlığın bir göstergesi olduğunu anlamış bulunuyoruz. Özenle düzenlenmiş rakamlar, hizaya getirilmiş yüzdeler ve “resmi” yalanlar için bir hazırlıkmış tüm bu yaşananlar. 2018 yılında TÜİK’de göreve başlayan 1984 doğumlu, Endüstri Mühendisi Muhammed Cahit […]
Tuba TORUN – Bir Kalkınma Engeli Olarak “Kadın İşsizliği”
Kadınların yaşadığı ayrımcılığın en belirgin hissedildiği alanlardan biri iş yaşamı. Cinsiyete dayalı iş bölümünden tutun da kadın emeğinin görünmezliğine, eşit işte eşitsiz ücretten cam tavan sendromuna kadar türlü ayrımcılık türlerine maruz bırakılıyor kadınlar iş yaşamında. Tüm bu ayrımcılık biçimlerinin bir sonucu olarak “kadın yoksulluğu” diye bir tanım bile yapmak durumunda kalıyoruz. Kadın işsizliği ise bu […]
Aytül FIRAT – Yükseköğretime Salgınla Gelen Fırsatlar ve Vakıf Üniversitesi Emekçilerini Bekleyen İşsizlik
2020 yılıyla birlikte neredeyse tüm ülkeler, Covid-19 ismi verilen virüsün gösterdiği yüksek yayılma hızı, ölüm riski, tedavi ve aşı üretilme süresinin uzunluğuna dair acı gerçeklikle karşı karşıya kaldılar. Çabuk atlatılacak, hafife alınacak türde bir dert olmadığı kısa süre içinde anlaşılan salgını yavaşlatmaya dönük birtakım önlemler, tartışmalı taraflarıyla Türkiye’de de hayata geçirildi. Böylelikle bahar ayları, gündelik […]
Söyleşi: İBB Başkanı Ekrem İMAMOĞLU
Arkadaşımız Ece ÖZTAN’ın İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İMAMOĞLU ile yaptığı söyleşi Göreve başlamanız hepimizin yüreği ağzında beklediğimiz bir süreç oldu. Yalnızca İstanbul’un değil, tüm Türkiye’nin özlemini temsil ettiniz. Göreve geldiğinizden bu yana İstanbul’a dair sizi en heyecanlandıran girişiminiz, projeniz ne oldu? Göreve geldikten sonra bir kamu yöneticisi olarak beni en heyecanlandıran girişimim, İstanbul Büyükşehir […]
Aydın CINGI – AKP Öncesinde Dumanla Haberleşmiyor muyduk?
Son dönemlerde iktidar, geçim sıkıntısından bunalan ve yoğun işsizlik sorunuyla boğuşan yurttaşın dikkatini farklı konulara çekme çabasını sürdürüyor. Bu amaçla, bir ara öncelikle ana muhalefete abandı. Camiden “çav bela” şarkısı söyletildi ve faili “asla” bulunmayan bu eylem, iktidar tarafından CHP’ye yüklenme vesilesi edinildi. Adana’da da eski bir CHP il yöneticisi tutuklandı. Özetle, kaygılı yurttaşın dikkati, […]
İsmail Emre TELCİ – Ayasofya Kararı ve Cumhuriyet Hukukunun İlgası
Ayasofya meselesi, Türk – İslam siyaseti geleneğinin bir nevi “kızılelma”sı olarak, her daim tartışma konusu olmuş; Ayasofya’nın cami olarak ibadete açılması da, bu siyasal geleneğin en büyük dava ve mağduriyet kaynaklarından birisi olagelmiştir. Nihayet; 24/11/1934 tarih ve 2/1589 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile müzeye çevrilen Ayasofya; idare hukukunun gerektirdiği şekilde bizzat Cumhurbaşkanlığı Kararı ile değil, […]
Başar YALTI – İktidar ve Meslek Kuruluşları
“En tehlikeli yalan içine doğru katılmış olanıdır.” Gündemi oluşturan konuların önemine göre, en çok bir ila üç ay arasında bir süreyle kamuoyunu meşgul ettiği, daha sonra yeni bir konunun gündem olmasıyla önceki sorunu unuttuğumuz bir ortamda yaşıyoruz. Bu durumun, siyasal iktidarın yapay gündem oluşturma becerisiyle birlikte, istikrarsız bir toplumsal ve siyasal yapıdan kaynaklandığı söylenebilir. Bu […]
Ece ÖZTAN – “Had Bildiricilik” ve Siyasetsizlik: Meslek Örgütleri ile Mücadelede Varılan Yer
“[…]kötülüğün sadece aşırı olduğunu ve ne derinliğinin ne de herhangi bir şeytani boyutunun bulunduğunu düşünüyorum. Bir mantar gibi yüzeye yayıldığından, fazlasıyla büyüyebilir ve bütün dünyayı tamamen mahvedebilir. Söylediğim gibi, kötülük “düşünceye meydan okur” çünkü düşünce bir derinliğe ulaşmaya, köklere inmeye çalışır ve kötülüğü dert edindiği an, ortada hiçbir şey olmadığı için hüsrana uğrar. Kötülüğün “sıradanlığı” […]
Gizem Bilgin AYTAÇ – İstanbul Sözleşmesi; Küreselden Yerele Şiddete Karşı Kadınların Özgürleşmesi
İstanbul Sözleşmesi’nden Türkiye’nin çekilmesi tartışmaları gündemin en ön sıralarındaki konularından biri. Politik düzlemde toplumsal cinsiyet eşitliği üzerindeki kavram kargaşası ise nerdeyse anlaşmanın imzalandığı yıllara yani 2012 sonrasına dayanıyor. Türkiye’de her kesim muhalefetinin çok ciddi baskılar gördüğü bu dönemden itibaren, temel insan hakları aktörleri farklı politik mücadelenin içinde kendilerini buldular. Bunlardan en önemlisi, hükümetin hızla yüzleştiği […]
Kızkardeşlerime Mektup
Okuyacağınız mektup iki kadın arkadaşın pandemi döneminde “Nasılsın?” sorusu ile başlayan bir telefon konuşmasına dayanıyor. Eve kapanmanın ağırlaştırdığı hayatlarını anlamlandırma, sorgulama, iç dökme ve yaşadıklarına dair bir kayıt düşme çabası. Kendileri gibi akademisyen ve farklı yaş gruplarından on kadınla beraber diğer kadınlara seslendikleri bu mektupta, dünün ağırlığı, bugünün yorgunluğu ve geleceğin kaygısından ortak bir avluya […]
Özgün BİÇER – Erkekler Neden İtiraz Etmez!
“Ben kız mıyım? Korkup kaçacağım.” Duyduğum bu cümle ile irkildim. 8 yaşında bir oğlan çocuğunun ağzından yükseliyordu bu nida. Bir cümlenin içine hem öfke, hem güç, hem korku ve kıskançlık sığabiliyordu. Nasıl oluyordu bu? Toplum nasıl erkekliği öğretiyordu? Şiddete karşı olmanın, kavgaya karşı durmanın ya da ağlayabilmenin adı “kız gibi” oluyordu. Erkek adam ağlamaz, erkek […]
Mehmet Şakir ÖRS – Korona Distopyasını Yeni Bir Toplumsal Düzen Ütopyasına Dönüştürmek
İlkbahar ve yaz günlerinin mevsimsel güzelliğine karşın, koronalı günlerin ağırlığı ve karamsarlığı, hayatımızı etkilemeyi sürdürüyor. İnsanlık, toplumsal hayat, güç bir dönemden geçiyor. İçinde bulunduğumuz zorlu günlerin temel önceliği, elbette insan sağlığını korumak ve hayatı savunmaktır. Ancak kısa ve uzun erimde, korona günlerinin çok boyutlu ekonomik, sosyal ve siyasal etkileşimleri olacağını düşünüyoruz. Doğal olarak en büyük […]
A. Babür ATİLA – Medeniyet Dediğin Tek Dişi Kalmış Canavar
Türkiye Futbol Federasyonu, Covid 19 sebebiyle ertelediği ligleri yeniden başlatma kararı aldığında maç esnasında ofsayt, korner, taç gibi kararları vermekten sorumlu yan hakemlere ek bir sorumluluk daha yükledi. Bundan böyle, İstiklal Marşı’nı okumak için dizilen, birkaç dakika sonrasında saha içerisinde “corps à corps” (korakor) mücadeleye girişecek olan 11 + 11 eşittir 22 futbolcunun arasında sosyal […]
Murat AYDIN – Erdoğan’ı, “AKP’yi” Yeniden Düşünmek…
Türk modernleşmesinin üzerine inşa olduğu toplumsal ve siyasal yapının süre gelen diliminde, statükonun bünyesinde yer alan çatışma nihai aşamada dönüştürücü işlev kazanmıştır. Özellikle toplumsal ve siyasal kimliğin insan sermayesi yerine kurumsal yapılar üzerinden sürdürülmesi, -siyasal ve toplumsal koşulların etkisi de dikkate alınmalıdır- toplumda yurttaş bilincinin yerleşik değer olmaması neticesinde anlam ifade eden geleneksel kimliklerin ayrıştırılması/çatıştırılması, […]
Mustafa Akın ÖZERDEM – Dayanışma Bilinci
Ekonomilerde “kutsallaştırılmış” büyüme gerçekleştirilirse, sanki insana ait tüm ekonomik sorunların çözüleceği gibi bir algı yaratılıyor ki, bu, doğru değil. Zira Klasik Kapitalist İktisat “kaynakların kısıtlılığı” fikri üstüne oturuyor. Aslında bu, bir tespitten çok bir kabuldür. Kaynakların kısıtlılığının kabulü, sisteme, toplumlarda insanlara rol biçme, onları sınıflar şeklinde kümelendirme şansı veriyor. Buna göre, kaynaklar kısıtlıdır; o takdirde […]
Zeynep ALTIOK AKATLI – CHP Kurultayının Ardından
“Zor olduğu için cesaret edemediğimiz şeyler, biz cesaret edemediğimiz için zordur.”* Geçtiğimiz günlerde Cumhuriyet Halk Partisi 37. Olağan Kurultayı gerçekleşti. Belki depandemi koşullarında gerçekleşen bu kurultayı “1. Olağandışı Kurultay” olarak tanımlamalıyız. Tüzük Kurultayı’nda değişen parti tüzüğü gereği aday olmanın imza koşuluna bağlı olduğu bu ilk kurultayda; imza toplanması için salonda kurulacak temaslar ve Genel Başkan’ın […]
SD Dergi 113/114: Covid-19’un Gölgesinde…
Dergimizi pdf formatında indirmek için tıklayınız. Online dergimizi okumak için tıklayınız. Değerli okurlar, Sosyal Demokrat Dergi’nin Mayıs-Haziran 2020 sayısı neredeyse bütünüyle pandemi konusuyla ilgili. Yazılar hep aynı sorunun farklı yönlerine ve etkide bulunduğu farklı kesimlere odaklanıyor. Yine de yazıları belli temalara göre farklı alt bölümlerde toplama ihtiyacı duyduk. Önce, geleneksel SODEVMONİTÖR araştırmamız ile kamuoyunun pandemiye […]
#SODEVMonitör
Araştırma, Türkiye seçmeninin gündem hakkındaki görüşlerini almak amacıyla Aksoy Araştırma tarafından “Eşzamanlı” mobil panelinde %95 güven aralığında %4 hata payı ile 600 görüşme gerçekleştirilmiştir. Araştırmada Türkiye temsili cinsiyet, NUTS1 bölge dağılımı, 24 Haziran 2018 Genel Seçim kotası gözetilmiştir. Kuaför ve berberlerin açılması “Ülkede kuaförlerin/berberlerin açılmasını doğru buluyor musunuz?” sorusuna verilen cevapları incelediğimizde %18,2’si “Hiç doğru […]
Mustafa Koçancı – Araştırma-Corona Salgınında Evinde Kalan Türkiye: Toplumsal Kurumların Algılarına İlişkin Değişim
Giddens’ın sosyal teorisinde kullandığı metaforlardan biri de zamandır. Ona göre yeryüzü saat 00.00’da oluşmuş ise yeryüzünde insanın görünmesi saat 11.00’e tekabül etmektedir. Daha da ilginci, ilk insandan günümüze gelindiğinde saat sadece 11.10 olmuştur. Dolayısıyla insanın mağaradan çıkması ile uzaya gitmesi arasında yeryüzünün tarihi bakımından, arada 10 dakikalık ‘kısacık’ bir süre geçmiştir. İnsan, bu ‘kısacık’ süre […]
Nuriye Akev – Tarih ve Bilimin Işığında Salgınlar
Demokrasi -halk yönetimi- daima ilerleyen ve gelişen toplumlarda var olmuştur. Anadolu’muzun muhteşem coğrafyasında, yüzbin yıllar ötesinden bize bakan “buleterionlar” -meclis toplantı amfitiyatroları- görkemli tiyatrolar, gymnasiumlar, stadyumlar ancak demokrasiyle var olabilen sanat, spor, medeniyet ve bilimsel ilerleme göstergeleridir. Tabii burada hamamları ve şifahaneleri de göz ardı edemeyiz. İnsanlar ölümün varlığını ve ölüm karşısındaki çaresizliğini ilk hisseden […]
Ertan Aksoy – Kapitalizm, AKP ve COVID-19
Korona virüs yaklaşık üç ayda dünya turunu tamamladı. Beş kıtaya yayıldı. Milyarlarca insanı eve kapattı. Milyarlarcasına maske taktırdı. Ama önemli bir şey daha yaptı: Neoliberal kapitalizmin sömürücü yanını meşrulaştırmak için, her daim yüzünde olan güler yüz maskesini düşürdü. Bütün dünya gördü ki kapitalizmin, yılın tek bir çeyreğinde bile büyümemeye tahammülü yok. Aman ekonomide küçülme olmasın […]
Söyleşi: Prof. Dr. Gaye USLUER
Koronavirüs salgınının dünyada son yüzyılda gerçekleşen salgınlardan ne gibi farklılıkları var? Son yıllarda epidemilerdeki çeşitlenme ve son olarak da pandemi olarak tanımlanan koranavirüs salgını küresel bir sağlık sorunu olmanın ötesinde neler ifade ediyor? İnsanlık tarihinde sonuçları açısından önemli dönüm noktaları her zaman var olmuştur. Bu dönüm noktaları nedir diye bakarsak bir tarafta büyük savaşlar vardır, […]
Kader Sevinç – Korona Günlerinde Yeni Bir Avrupa Hayali Peşinde
Covid-19 salgınından hem Avrupa Birliği (AB)’nin üye ülkeleri hem de kurumları epey yara aldı. Salgın, kimsenin bu tür bir salgına hazır olmadığını ve kurumsal eksiklikleri tüm çıplaklığıyla gözler önüne serdi. Avrupa’nın yenilenmeye ve yeni bir hayale ivedilikle ihtiyacı var. Hem AB üyesi ülkelerdeki sorunlar hem de AB’nin karar almadaki yapısal sorunları koronavirüs ile mücadelede su […]
Şule Erten Bucak – COVİD-19 Salgını İngiltere’yi Nasıl Etkiliyor?
İngiltere, Mayıs ayı ortasında, İtalya ve İspanya’yı da geride bırakarak, korona salgını ölümlerinin en yüksek olduğu Avrupa ülkesi durumuna geldi. Bunun cevabı, Ulusal Sağlık Sistemi’nin (NHS) 2010 yılından bu yana muhafazakar hükümetler tarafından nasıl ihmal edildiğinde yatıyor. İngiltere hükümeti, 2008 ekonomik krizi sonrasında ağır bir kemer sıkma politikası uygulamaya başladı.Bu politika çerçevesinde sağlık sistemine yapılan […]
Yasemin Ahi – Korona “Mesafeler”i ve Dayanışma Ağları
Tüm dünya bir virüs nedeniyle aylardır altüst olmuş durumda. Çok fazla insan ölmese ve pandeminin getirdiği zorluklar yine en çok toplumların dezavantajlı kesimlerini vurmamış olsa; belki de “iyi oldu”,“biraz durup düşünmemize ve dünyayı ne hale getirdiğimize bir bakmamıza neden oldu” diyebilirdik. Çünkü aslında hepimizin bildiği gibi krizler ve bu tarz virüsler hiç de beklenmedik şeyler […]
Asalettin Arslanoğlu – Tek Yol Örgütlenmek…
Salgın, hele de WHO (BM Dünya Sağlık Örgütü) tarafından pandemi olarak tanımlanmış bir salgın ile mücadele böyle olmamalıydı. Vakaların cinsi ne olursa olsun (yangın, çığ, sel, kimyasal sızıntı vs.) kontrol altındaysa, vakalarla ilgili süreci siz yönetebiliyorsanız, siz liderliğinizde vaka, idare edilen bir olay olarak kalır ve çözülür. Ama vaka yönetiminde siz gündemin arkasından koşuyorsanız, sadece […]
Özgün Biçer – Yapacak Hiçbir Şey Yok, O Zaman Yapmayalım
Yaşam eve sığar, Evde kal… Bu dönem en çok bu cümleler çınlıyor kulaklarımızda. Ve sonra devam ediyor. Madem salgın boyunca evdesin “kendin” için neler yapabilirsin? Bu zamanı daha verimli geçirmek mümkün. Dijital dünya bir altın tepsi gibi tüm mecraları evimize taşıyor. Ön sıra yok, loca yok, erken bilet avantajı yok… Her şey herkes için değil […]
F. Deniz Mardin – Salgın Sürecinde Sağlık Hakkı ve Mülteciler
Salgın sürecinde mültecilerin sağlık hakkı ve sağlık hizmetlerine erişimi ayrıca önem kazanmıştır. Sağlık hakkı, sağlık hizmetlerine erişim hakkı, sosyal sigortaya erişim hakkı ve sağlıklı yaşam şartlarına erişim hakkı gibi alt başlıkları içermektedir. Sağlıklı yaşam şartları da barınma, beslenme, çalışma şartları, sosyal yaşama ve politik yaşama katılım gibi konuları kapsamaktadır. Bu yazıda sağlık hakkı kapsamında öncelikle […]