Ece ÖZTAN – Yetişkin Eğitimi, Kent Hakkı ve Kamucu Alternatifler

Almanca’da eski bir deyim olan “Stadtluft macht frei”, kentin havası insanı özgür kılar anlamına geliyor.  Ortaçağın kaleler ardında bulunan kentlerinin, kalelerin ötesindeki pazar yerlerine genişlemesini ve burjuvazinin kalenin içerisindeki aristokrasi ve kilisenin iktidar alanından özgürleştirmesini anlatıyor bu eski söz. Kent piyasa ilişkileri ile feodal beylere bağlı olmayan bir özgürlük alanı ticaret burjuvazisi için. Bu özgürlüğün […]

A. Babür ATİLA – Medeniyet Dediğin Tek Dişi Kalmış Canavar

Türkiye Futbol Federasyonu, Covid 19 sebebiyle ertelediği ligleri yeniden başlatma kararı aldığında maç esnasında ofsayt, korner, taç gibi kararları vermekten sorumlu yan hakemlere ek bir sorumluluk daha yükledi. Bundan böyle, İstiklal Marşı’nı okumak için dizilen, birkaç dakika sonrasında saha içerisinde “corps à corps” (korakor) mücadeleye girişecek olan 11 + 11 eşittir 22 futbolcunun arasında sosyal […]

SD Dergi 111/112 Çıktı: Koronalı Günlerde… Laiklik ve Bilimsel Eğitim

Dergimizi pdf formatında indirmek için tıklayınız. Online dergimizi okumak için tıklayınız. Değerli okurlar, Geçen sayıda belirtmiş olduğum üzere, Türkiye gündeminin tek kapak konusuna sığmayacağını düşünerek bu sayıda “laiklik” ve ”eğitim” konularını işlemeye karar vermiştik. Ne var ki, bu arada ortaya bir virüs çıktı ve yalnızca Türkiye’yi değil tüm dünyayı tek gündeme sığdırdı. Dolayısıyla, dergimizin bu […]

Ece Öztan – Eğitimin Uzaktan Hali Üzerine…

Eğitimin, uzaktan veya dijital olmayan haliyle eşitlik ve adaletten uzak olduğu malum. Dijitalliğin eşit, nitelikli ve kamusal bir eğitim/öğrenme imkanına dönüşmesi ise verinin ve bilginin hangi amaçlarla kimde olduğuyla ilgili. Bu nedenle küresel bir salgınla evlerimize kapandığımız ve aslında uzaktan işimizi, eğitimi ve yaşamı örgütlemeye çalıştığımız bu günlerde, dijital eğitim sorununa yalnızca pedagojik, teknolojik değil; […]

Burcu Meltem Arık – Koronavirüs, Eğitimde Acil Durum ve Uzaktan Eğitim

COVID-19 ilk olarak Çin’de Aralık 2019’da fark edildi ve 13 Ocak 2020’de tüm dünyaya hızla yayılan yeni bir virüs olarak tanımlandı. Çin hükümeti Şubat ayında önce Hubei bölgesindeki bazı kentlerde, kısa süre içinde de tüm ülke genelinde okulları kapattı. Çin’i Moğolistan (ülke geneli), İtalya (bölgesel), İran (ülke geneli) ve ardından çok sayıda ülke takip etti. […]

Gönül Hilal Kuşçul – Ne Eğitim Sisteminde Ne de İstihdamda Yer Al(a)mayan Gençler

Evrensel olarak kabul edilmiş bir gençlik kavramı bulunmamakla beraber, sosyolojik ve psikolojik açıdan bakıldığında farklı tanımlar ortaya çıkmaktadır. Yaş, gelişimsel özellikler, toplumun atfettiği değerler tanımlama kriterlerinde öne çıkabilmektedir. Çok genel olarak, gençlik dönemi için çocukluk ile yetişkinlik arasındaki dönem diyebiliriz. Tam da bu sebeple, gençlik döneminin çok önemli bir dönem olduğuna işaret edilmektedir.  Çünkü gençlik […]

Canan Aratemur Çimen – Yeni Ders Kitaplarında İdeal Vatandaşlar: Erdem Timsali Erkekler

Milli Eğitim Bakanlığı’nın, 2017-2018 eğitim öğretim yılından itibaren ilk olarak 1. 5. ve 9. sınıflarda uygulanmak üzere müfredat değişikliğine gitmesinin ve öncelikle bu kademedeki ders kitaplarını yenilemesinin ardından, 2018-2019 eğitim öğretim yılı itibariyle ilkokul, ortaokul ve lise ders kitaplarının tamamına yakını yeniden yazılmış oldu. Bakanlık, değer odaklı olduğunu ifade ettiği yeni müfredata geçişte değişiklik için […]

Vecdi Sayar – Sanatsız Eğitim

Eğitim, ülkemizin en temel sorunlarından biri. Sosyal demokrat politikalar içinde de öncelikli bir başlık. Çünkü eğitim alanında geri kalmış, iyi yetişmiş kadrolara sahip olmayan bir ülkede ekonomik ve sosyal kalkınmanın gerçekleşemeyeceğini, bilinçli yurttaşların var olmadığı bir ülkede demokrasinin kurum ve kurallarının sağlıklı işlemesinin mümkün olmadığını biliyoruz.  Eğitimde önemli olan nicelik değil, nitelik… Yüzlerce üniversite kurulması, […]

Banu Gün Öztürk – Hukuk: Geçmişten Bugüne Anlamı ve Eğitimi

Hukuk tek yönlü tanımı ile “Toplumu düzenleyen ve devletin yaptırım gücünü belirleyen yasaların bütünü” olarak nitelendirilir. Bu niteleme birçok soruyu doğurur. Buradan, hedeflenen toplumun hangisi olduğu; ne tip bir düzen kastedildiği; devletin kimlerden ve nasıl oluştuğu; yaptırımların niteliklerinin neler olduğu; yasaları kimlerin nasıl belirlediği soruları doğar. Bu soruların cevapları da yasalar ile belirlenir. Tüm bu […]

SODEV Araştırması – Türkiye’de Eğitim: İmam Hatipleşme, Beklentiler ve Memnuniyet Araştırması

Hükümet sürekli İmam hatip okullarının sayısını artırıyor. Peki, Türkiye’de ebeveynler çocuklarının hangi okul türlerinde eğitim görmesini istiyor? MEB Örgün Eğitim istatistiklerine göre 2012-2013 eğitim-öğretim yılında imam hatip ortaokullarının sayısı 1.099 iken 2018-2019 yılında bu sayı 3.394 olmuştur. Yani imam hatip ortaokullarının sayısı 6 yıl içerisinde 3 kat artmıştır. 2012-2013 yılında imam hatip okullarında okuyan öğrenci […]

A. Babür Atila – Imagine There Is No Heaven

Benim anladığım anlamdaki ilk gerçek devrim, modernizmdir. Geçmiş dünya ile ilgili olan temel bağları kopartmış ve temsil ettiği felsefe; bilimin önderliğinde şekillenen toplumsal ilişkiler çerçevesinde günümüzün dünyasını inşa etmiştir. Nasıl mı? İşte birkaç satır başı; Aydınlama Felsefesi ile idari kurumlar insan ve akıl merkezli bir yapıya kavuşmuş, dini safsatalar toplum yaşamından dışlanmıştır. İnsana, yaşama, bilime […]

Burak Kılıçarslan | #SODEVMONİTÖR: İmam Hatip Lisesi Öğrencisi Yarışa Geride Başlıyor

Bilindiği üzere, farklı sosyal tabanlardan öğrenci alan proje İmam Hatip Liselerinin öğrenci profilini daha çok sosyo-ekonomik düzeyi düşük ve eğitime erişimleri kısıtlı ailelerin çocukları oluşturmaktadır. İmam Hatip Liseleri bu çocuklara, din eğitimi ile birlikte akademik eğitim alabilecekleri bir okul, böylece sınıfsal ilerlemelerine olanak sağlayabilecek üniversiteye geçiş için bir kapı olarak sunulmaktadır. Ne var ki, istatistikler […]

Ertekin ÖZCAN – İlköğretimden Yüksek Öğrenime Kadar Eğitim ve Öğretim Kurumlarının Demokratikleşmesi

Türkiye’de 2018-2019 eğitim ve öğretim yılında, açık öğretim öğrencileri dahil, Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı resmi ve özel okullara 17 milyon 749 bin 876 öğrenci devam ediyor. Yükseköğretim kurumlarında öğrenim gören 7 milyon 560 bin öğrenci ile Türkiye’de toplam 25 milyon 309 bin 876 öğrenci bulunuyor. Bu sayılar, Türkiye’nin, okul çağındaki öğrenci ve genç nüfusu ile […]

Faik AKÇAY -Türkiye’de Öğretmenlik ve Öğretmenler: Saygınlığın Ardında…

Eğitimcisi bilimsel, küresel bilgilerle donanımlı olmayan toplumlarda, her alanda geri kalmışlık kaçınılmazdır. Bu durumda eğitim de gelişemez. Örneğin 2006 yılında Milli Eğitim Bakanlığı’nın okul müdür yardımcılığı sınavına giren 55 bin 728 öğretmenden sadece yüzde 27’si baraj puan olan 70’i geçebilmiş ve öğretmenlerin yüzde 73’ü başarısız olmuştu. Bakanlığın 5 yıl aradan sonra düzenlediği ilköğretim müfettiş yardımcılığı […]

Ahmet Gire – Kamusal Eğitim, Din Sermayesi ve Devlet

Michel Foucault yıllar önce iktidar, bilgi ve hakikat arasındaki ilişkiyi serimlemişti. Bilgi, insanlar arasındaki güç ilişkilerinde stratejik bir unsurdur. Örneğin, homoseksüelliğin bir hastalık olduğu ‘bilgisi’ ancak heteroseksüel matrisin yarattığı iktidar ilişkisiyle beraber okunabilir. Kaldı ki uzunca yıllar tıp bilimi homoseksüelliği patolojik vaka olarak kodladı, bugünlerde cinsellik üzerine girilen mücadelenin doğrudan sonuçlarından biri, tıbbın uzun yıllar […]

Ece Öztan – Dindar Nesiller Söyleminin Ötesi…

AKP’nin eğitim politikası ve bunlarla ilişkili bir biçimde uygulamaya koyduğu bir dizi program, uygulama ve etkinlik, dinselleşme ve “dindar nesiller yetiştirme” hedefinin izlenmesi bakımından önemlidir. AKP’nin 2002’deki seçim kampanyası sırasında öne çıkardığı konulardan biri, meslek liseleri üzerinden imam hatipler olmuştu. Ancak iktidara geldiği ilk dönemde AKP, gerek AB süreci gerekse laik toplumsal kesimlerden gelecek tepkiler […]

Erkan Aydoğanoğlu – Laik, Bilimsel, Demokratik Eğitim: Neden ve Nasıl?

Toplumlar, bir arada yaşamak isteğinde olan ve böyle yaşadıkları sürece gelişen ve geleceğe güvenle bakarak kalkınabilen insan topluluklarıdır. Uygarlık tarihi boyunca çeşitli dönemlerde çeşitli düşünce biçimlerinin toplumsal yaşamı belirlediği görülür. Eski toplumlarda “gelenekler” ve “ruhban sınıflar”, Ortaçağ’da “din ve din adamları” toplumsal yaşam kurallarının ve -devlet yönetimi ve okullar başta olmak üzere- çeşitli kurumların işleyişinde […]

Mehmet Yeşildağ – Eğitimde Dönüşüm ve Proje Okulları Meselesi

Ülkemizde bugün eğitimde yapılan dönüşüm adımlarını ve ne yapılmak istendiğini anlamak için kanımca geçmişe, şöyle bir Osmanlı’ya bakmak yeterli olacaktır. Özetle Osmanlı İmparatorluğunda eğitim sistemine bir göz atarsak yaygın eğitim kurumları camiler, tarikatlar, zaviyeler. Buralarda, tefsir, hadis, fıkıh, kelam derslerinin yanında matematik, astronomi gibi dersler verilirdi. Örgün eğitim de, sıbyan mektepleri ve medreselerde verilirdi. Eğitim […]

Mustafa Sönmez – Eğitime Yatırım ve Okumuş İşsizliği

Eğitim, bakış açısına göre değişir. Ülke egemenleri için eğitim, insan gücünün hem sermaye birikimine uygun işgücü haline getirilmesi, hem de sistemin yeniden üretimine ayak uyduran “uyumlu” bireyler olmaları için gereklidir. Toplumcu yaklaşıma göre ise eğitim, ülke insanının potansiyel yeteneklerini geliştirmesi, toplum için çağdaş, aydınlanmış, sorgulayan ve ilerleme için çabalayan bireyler haline gelerek üretken olması için […]

Eva Borst – İnsan Hakkı olarak Eğitim Hakkının Etkisizleştirilmesi Üzerine

Etnik kökenlerinden, cinsiyet, dil ve din, siyasi görüş ve sosyal kökenlerinden bağımsız tüm insanlar için geçerli olan eğitim hakkı, Birleşmiş Milletler tarafından 1948’de İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi’yle (İHEB) benimsenmiştir. Bu bildirgenin, önkoşulu genel bir eğitim olan, “insan kişiliğinin topyekün açınımını ve insan haklarına ve temel özgürlüklere saygı gösterilmesini hedefleyen” (İHEB, 26. madde 2. paragraf) insan hakları eğitimiyle […]

Lütfi Baydar – Partilerin Seçim Bildirgelerinde Yer Alan Eğitim Vaatlerinin Karşılaştırılması

          Eğitim konusunda partilerin seçim vaatlerini “öğretmenler, okullaşma, okul öncesi, ilköğretim, ortaokul, lise, mesleki eğitim, yüksek öğretim ve müfredat” başlıkları altında toplayarak CHP, AKP ve HDP’nin eğitime bakış açılarını değerlendirebiliriz. Öğretmenler konusundaki vaatler Öğretmen atamaları konusunda AKP herhangi bir yenilikten bahsetmemekte; tersine, alımların yine KPSS ile yapılacağını belirtmektedir. CHP ve HDP […]